«Ζούμε σε εποχές όπου η οργή συχνά κυριαρχεί στα πρωτοσέλιδα και στις ροές των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Ο θυμός ενάντια στη σκληρότητα και την αδικία μπορεί να αποτελέσει κινητήρια δύναμη και να στρέψει την προσοχή σε επείγοντα προβλήματα. Όταν όμως η οργή γίνεται η προεπιλεγμένη μας κατάσταση, απλουστεύει υπερβολικά περίπλοκα ζητήματα, περιορίζει την οπτική μας και μετατρέπει τους ανθρώπους που δεν συμπαθούμε ή με τους οποίους διαφωνούμε σε "άλλους". Επιπλέον, οι έρευνες δείχνουν ότι, όταν ο αντιδραστικός θυμός δεν εξισορροπείται από την ενσυνειδητότητα και τη συναισθηματική ρύθμιση, μπορεί να διαβρώσει την ενσυναίσθηση και τη συνεργασία.
Την ίδια στιγμή, η ήρεμη καλή θέληση από μόνη της δεν είναι πάντα αρκετά ισχυρή για να επιφέρει ουσιαστική κοινωνική αλλαγή. Ως απάντηση σε αυτό το δίλημμα, οι παραδόσεις του στοχασμού έχουν προτείνει την έννοια της "σθεναρής συμπόνιας" (fierce compassion): μια μορφή φροντίδας που περιλαμβάνει το θάρρος να προστατεύεις, να θέτεις όρια και να αντιμετωπίζεις επιβλαβείς συμπεριφορές.
Στη φύση, βλέπουμε την έκφρασή της στις μαμάδες αρκούδες που προστατεύουν τα μικρά τους. Όταν μια μητέρα αρκούδα διαισθάνεται κίνδυνο, μπορεί να γίνει μια τρομερή δύναμη. Το περίεργο είναι ότι, τόσο στους ανθρώπους όσο και σε άλλα ζώα, όταν οι μητέρες μπαίνουν σε κατάσταση προστασίας, τα επίπεδα της ωκυτοκίνης (μια ορμόνη που σχετίζεται με το δέσιμο και τη φροντίδα) στην πραγματικότητα αυξάνονται.
Ως συνειδητή πρακτική, η σθεναρή συμπόνια δεν είναι ούτε αδυναμία ούτε επιθετικότητα. Αντίθετα, πρόκειται για τη μετατροπή του θυμού σε μια στοχευμένη δύναμη που υποστηρίζει τη δικαιοσύνη, διαφυλάσσοντας παράλληλα την κοινή μας ανθρωπιά.
Η ψυχραιμία αποτελεί ένα ισχυρό αντίβαρο. Αντί για αδιαφορία, η αταραξία είναι η ικανότητα να παραμένουμε γειωμένοι στις πεποιθήσεις και τις αξίες μας, ακόμη και όταν ερχόμαστε αντιμέτωποι με προκλήσεις. Σε ένα περιβάλλον μέσων ενημέρωσης που συχνά κερδοσκοπεί από τον διχασμό, η άρνηση να παρασυρθούμε στο μίσος ή στην επίθεση γίνεται μια πράξη αντίστασης· ένας τρόπος να τιμήσουμε την ανθρωπιά μας, προωθώντας παράλληλα μια ουσιαστική αλλαγή.
Το Αναπτυσσόμενο Όριο: Προσοχή στις Ανεπαισθητες Παγίδες
Στην στοχαστική ψυχολογία, θεωρείται ότι πολλές ωφέλιμες αρετές έχουν τόσο «μακρινούς εχθρούς» όσο και «κοντινούς εχθρούς». Ένας μακρινός εχθρός είναι το προφανές αντίθετο και είναι συνήθως εύκολο να αναγνωριστεί. Ένας κοντινός εχθρός είναι πιο ανεπαίσθητος: παρουσιάζεται ως θετική ιδιότητα ενώ, στην πραγματικότητα, την υπονομεύει. Οι μακρινοί εχθροί είναι σαφείς: η εχθρότητα, η δαιμονοποίηση των άλλων και ο αντιδραστικός θυμός που χάνει την επαφή με την κοινή μας ανθρωπιά.
Πιο δύσκολο να εντοπιστούν είναι οι κοντινοί εχθροί, οι οποίοι μπορεί να εκληφθούν με συμπόνια, αλλά στην πραγματικότητα την θα την αποδυναμώσουν, καθώς μπορεί να λειτουργήσουν ανασταλτικά. Ο εφησυχασμός μπορεί να μεταμφιεστεί σε ηρεμία· η ισοπέδωση των διαφορών στο όνομα της ενότητας μπορεί να διαγράψει πραγματικές ανισότητες· και ο οίκτος μπορεί να δημιουργήσει απόσταση αντί για σύνδεση. Η αναγνώριση αυτών των ανεπαίσθητων διαστρεβλώσεων μας βοηθά να ασκούμε μια συμπόνια που είναι ταυτόχρονα θαρραλέα και διορατική.
Χρήσιμες Ειδήσεις: Γιατί η Οργή Τροφοδοτεί την Παραπληροφόρηση και Πώς να Αντισταθείτε
Πρόσφατη έρευνα που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Science δείχνει ότι η παραπληροφόρηση εξαπλώνεται στο διαδίκτυο εν μέρει επειδή προκαλεί οργή. Αναλύσεις δραστηριότητας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και συμπεριφορικά πειράματα διαπίστωσαν ότι οι πηγές παραπληροφόρησης τείνουν να προκαλούν ισχυρότερη οργή από ό,τι οι αξιόπιστες πηγές, και αυτή η συναισθηματική ενεργοποίηση αυξάνει σημαντικά την τάση για κοινοποίηση (sharing). Οι άνθρωποι είναι επίσης πιο πιθανό να κοινοποιήσουν περιεχόμενο που προκαλεί οργή χωρίς να το έχουν διαβάσει πλήρως, υποδηλώνοντας ότι η συναισθηματική εμπλοκή, και όχι η ακρίβεια, είναι αυτή που συχνά οδηγεί στην εξάπλωση παραπλανητικών πληροφοριών.
Συμπληρωματικές μελέτες υποδηλώνουν ότι ο «ψυχολογικός εμβολιασμός» μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της ευαλωτότητας στην παραπληροφόρηση. Αυτό μπορεί να πάρει τη μορφή σύντομων εκπαιδευτικών παρεμβάσεων που διδάσκουν τους ανθρώπους να αναγνωρίζουν κοινές τεχνικές χειραγώγησης, όπως η συναισθηματικά φορτισμένη γλώσσα, τα ψευδή διλήμματα, η αναζήτηση αποδιοπομπαίων τράγων, τα ασυνάρτητα επιχειρήματα και οι προσωπικές επιθέσεις. Τέτοιες παρεμβάσεις έχει αποδειχθεί ότι βελτιώνουν την ικανότητα των ατόμων να διακρίνουν το αξιόπιστο από το αναξιόπιστο περιεχόμενο. Αυτά τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η ενίσχυση τόσο της συναισθηματικής επίγνωσης όσο και των δεξιοτήτων κριτικής αξιολόγησης μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της εξάπλωσης της παραπληροφόρησης και στην καλλιέργεια μιας πιο υπεύθυνης ανταλλαγής πληροφοριών.
Έμπνευση & Ενόραση: Μικρές Φωνές, Απέραντη Σοφία
Σε αυτό το ελπιδοφόρο άρθρο της Ladan Lashkari για το The Daily Good, μια ομάδα ενηλίκων έθεσε σε παιδιά ηλικίας 4 έως 8 ετών μια απλή ερώτηση: Τι σημαίνει αγάπη; Οι απαντήσεις αποκαλύπτουν μια γειωμένη και γεμάτη φαντασία κατανόηση της αγάπης ως καθημερινή φροντίδα, παρουσία και αφοσίωση. Όπως εξηγεί ο Danny (7 ετών): «Αγάπη είναι όταν η μαμά μου φτιάχνει καφέ για τον μπαμπά μου και δοκιμάζει μια γουλιά πριν του τον δώσει, για να βεβαιωθεί ότι η γεύση είναι εντάξει». Η Terri (4 ετών) λέει: «Αγάπη είναι αυτό που σε κάνει να χαμογελάς όταν είσαι κουρασμένος».
Πολλά από τα παιδιά υπογραμμίζουν την αγάπη ως συντροφικότητα και παρουσία. Ο Billy (4 ετών) μοιράζεται: «Όταν κάποιος σε αγαπάει, ο τρόπος που λέει το όνομά σου είναι διαφορετικός. Απλώς ξέρεις ότι το όνομά σου είναι ασφαλές στο στόμα του». Ο Tommy (6 ετών) αναγνωρίζει την αγάπη ως μια διαρκή αμοιβαία απόλαυση: «Η αγάπη είναι σαν μια μικρή γριούλα και έναν μικρό παππού που είναι ακόμα φίλοι, ακόμα και αφού γνωρίζονται τόσο καλά». Ίσως η πιο συγκινητική ιστορία έρχεται από τον Mark (6 ετών), ο οποίος παρηγόρησε έναν γείτονα που είχε χάσει τη σύζυγό του, σκαρφαλώνοντας στην αγκαλιά του και μένοντας εκεί μαζί του. Όταν η μητέρα του τον ρώτησε τι είπε στον πενθούντα άνδρα, εκείνος απάντησε: «Τίποτα, απλώς τον βοήθησα να κλάψει».
Μια Ερώτηση για Εσάς
Σε ποιο τομέα της ζωής σας, αυτή τη στιγμή, νιώθετε να παρασύρεστε προς την αντιδραστικότητα ή την οργή;
Πώς θα έμοιαζε αν, αντί γι' αυτό, ανταποκρινόσασταν με «σθεναρή συμπόνια» — προστατεύοντας όσα έχουν αξία για εσάς, χωρίς να χάνετε την αίσθηση της κοινής μας ανθρωπιάς;
Την επόμενη φορά που θα συναντήσετε κάτι στο διαδίκτυο ή σε μια συζήτηση που θα σας προκαλέσει θυμό ή αγανάκτηση, δοκιμάστε αυτή την παύση τριών βημάτων:
Παρατηρήστε την έξαρση
Πριν απαντήσετε, πάρτε μια αργή ανάσα και κατονομάστε αυτό που νιώθετε: θυμό, φόβο, ανάγκη για προστασία ή πληγή.
Θυμηθείτε τι αγαπάτε
Αναρωτηθείτε: «Τι προσπαθώ να προστατεύσω αυτή τη στιγμή;» Αφήστε την απάντηση να σας επανασυνδέσει με τις αξίες σας και όχι με τις παρορμήσεις σας.
Επιλέξτε την αντίδρασή σας
Αν αποφασίσετε να μιλήσετε ή να δράσετε, στοχεύστε στο να εκφραστείτε με σαφήνεια, χωρίς περιφρόνηση. Αν αποφασίσετε να μην εμπλακείτε, θεωρήστε το μια συνειδητή πράξη προστασίας και όχι αποφυγή.
Παρατηρήστε πώς αυτή η παύση επηρεάζει την αίσθηση του ελέγχου, της σύνδεσης και της ακεραιότητάς σας.
Σε περιόδους όπου ο διχασμός είναι έντονος και αδιάκοπος, η επιλογή να εμφανιζόμαστε με συμπόνια είναι μια πράξη ηθικού θάρρους.»
Πηγή: Fabiana Fondevila Global Compation Coalition
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου