Η 13η συμφωνία του Ντμίτρι Σοστακόβιτς, γράφτηκε για το Μπάμπι Γιαρ και το ομώνυμο ποίημα του Γιεβγένι Γεφτουσένκο

Το 1961, ο Σοβιετικός λόγιος Γιεβγένι Γεφτουσένκο, έγραψε το ποίημα Μπάμπι Γιαρ, για τα θύματα του ομώνυμου φαραγγιού (στα ελληνικά "Το φαράγγι της γιαγιάς"), στο Κίεβο της Ουκρανίας - τόπου εξόντωσης από τους Ναζί κατά τον Β' Παγκόμσιο πόλεμο, χιλιάδων Εβραίων, Ρομά, ομοφυλόφιλων, ανθρώπων με ειδικές ανάγκες, αιχμαλώτων πολέμου. Από αυτόν τον τόπο επιβίωσε η ηρωίδα του βιβλίου μου, "Εγώ θα ζήσω", Ντίνα Πρανίτσεβα.

Το 1962, ο Ντμίτρι Σοστακόβιτς, συνέθεσε την 13η συμφωνία του, με τον ίδιο τίτλο, για να πλαισιώσει το ποίημα του Γεφτουσένκο και για να τιμήσει τα θύματα του Μπάμπι Γιαρ.

Στο Μπάμπι Γιαρ μνημεία δεν υπάρχουν. 
Απότομη πλαγιά, σαν μια ταφόπλακα χοντροκομμένη.

Φοβάμαι.

Είμαι τόσων ετών,

Όσο κι ο Εβραϊκός λαός.

Τώρα νομίζω πως –

Ιουδαίος είμαι.
Να, περιφέρομαι στην αρχαία Αίγυπτο.
Να, σταυρωμένος στο σταυρό αργοπεθαίνω. 
και μέχρι σήμερα έχω τα σημάδια των καρφιών.
Τώρα νομίζω πως

ο Ντρέιφους είμαι.

Ο μικροαστισμός είναι για ‘με
ο καταδότης μου κι ο δικαστής μου.
Βρίσκομαι πίσω από τα κάγκελα.
Έπεσα στην παγίδα.
Κυνηγημένος,

Χλευασμένος,

συκοφαντημένος.
Και κυριούλες με φραμπαλάδες Βρυξελλών,
τσιρίζοντας, με χτυπούν με τα ομπρελίνια τους στο πρόσωπο.
Τώρα νομίζω πως –

ένα αγοράκι στο Μπελοστόκ είμαι.

Το αίμα χύνεται, απλώνεται στο χώμα.

Φωνάζουν οι ταγοί του πιώματος του καπηλειού

βρωμοκοπούν βότκα και κρεμμύδι κομμένο στα δύο.
Είμαι αδύναμος, μ’ έχουν κλοτσήσει με την μπότα.
Άδικα τους φονιάδες παρακαλώ.
Λένε γελώντας δυνατά:

«Βάρα τους Οβριούς, σώσε τη Ρωσία!»
Τώρα νομίζω πως –

η Άννα Φρανκ είμαι,
διάφανη

σαν του Απρίλη το κλαράκι.

Αγαπώ

Τις φράσεις δε χρειάζομαι.

Εκείνο που θέλω

Είναι να κοιτάζουμε ο ένας τον άλλον.

Πόσα λίγα μπορεί να δει κανείς,

Μυρίζοντας!
Μας απαγορεύουν τα φύλλα,

Μας απαγορεύουν τον ουρανό.

Μπορείς όμως πάρα πολλά να κάνεις –

Είναι τόσο τρυφερό

Να αγκαλιάζεις τον άλλον σε ένα σκοτεινό δωμάτιο.

Έρχονται ‘δω;

Μη φοβάσαι – είν’ η βοή

της άνοιξης –

αυτή μας πλησιάζει.

Έλα κοντά μου.

Τα χείλη δώσ’ μου γρήγορα.
Σπάνουν την πόρτα;
Όχι – είναι το λιώσιμο των πάγων…
Το θρόισμα των αγριόχορτων πάνω στο Μπάμπι Γιαρ.
Τα δέντρα κοιτάζουν σκυθρωπά,

σαν δικαστές.
Όλα σιωπηλά εδώ κραυγάζουν, 
και βγάζοντας το γούνινο καπέλο,
νιώθω

πως αργά γκριζάρουν τα μαλλιά μου.
Και είμαι εγώ,

σαν πνιχτή, δίχως ήχο κραυγή,
πάνω από τους χιλιάδες θαμμένους.

Εγώ είμαι -

Καθένας από τους τουφεκισμένους γέροντες.

Εγώ είμαι -

Καθένα από τα τουφεκισμένα παιδιά.
Τίποτα μέσα μου

Δεν πρόκειται να το ξεχάσει αυτό!
Κι ας ηχεί η «Διεθνής»,
όταν για πάντα θα θαφτεί
ο τελευταίος πάνω στη γη αντισημίτης.
Στο αίμα μου δεν υπάρχει ούτε μια στάλα αίμα εβραϊκό.
Με μίσος άγριο εμένα με μισούν

Οι αντισημίτες όλοι,

Αφού εβραίο με θεωρούν,
γι’ αυτό και είμαι

Ρώσος αληθινός!